Jak nauczyć się języka szwedzkiego samodzielnie?

Nauka szwedzkiego

Nauka szwedzkiego od dawna chodzi Ci po głowie, ale…nie wiesz jak się za to zabrać? W tym przewodniku znajdziesz wszystko, co musisz wiedzieć, aby samodzielnie (i efektywnie) nauczyć się języka szwedzkiego.

nauka szwedzkiego dziewczyna z jablkiem

 Chcesz uczyć się języka włoskiego na kursie online? Tutaj udało mi się znaleźć dobry kurs – teraz możesz przetestować kurs przez 24 h za darmo.

Nauka szwedzkiego – najważniejsze informacje w pigułce 

  • Język szwedzki, czyli svenska språket tak jak m.in. norweski i duński należy do języków skandynawskich (północnogermańskich) z rodziny indoeuropejskiej. Między tymi trzema językami istnieje sporo podobieństw.
  • Szwedzki alfabet w większości zawiera już znane przez Ciebie znaki.
  • Po szwedzku mówi około 10 milionów ludzi. Oprócz Szwecji ma status urzędowego także w Finlandii, gdzie posługuje się nim nawet do 5% społeczeństwa.
  • Obok masy dialektów (zarówno w Szwecji, jak i Finlandii) istnieje również standardowy szwedzki pisany i mówiony Rikssvenska. To jego najczęściej uczy się w polskich szkołach czy na uniwersytetach.
  • W Polsce można zdać egzamin ze szwedzkiego SWEDEX na A2, B1 lub B2. Egzamin TISUS można zdać na C1 i jest on potrzebny przyszłym studentom szwedzkich uczelni.

6 powodów, dla których nauka szwedzkiego jest prosta

Zastanawiałaś/-eś się kiedyś co oznaczają wszystkie dziwne nazwy mebli w Ikea? A może próbowałaś/-eś je na głos przeczytać? A pamiętasz jeszcze lekturę z podstawówki napisaną przez pisarkę o egzotycznie brzmiącym nazwisku – Astrid Lindgren? Jak widzisz, z językiem szwedzkim mieliśmy w życiu styczność częściej, niż nam się wydaje. Jest on wybierany przez wiele osób jako język poszerzający nasze horyzonty zawodowe czy naukowe. Jakie ma zalety?

  1. Szwedzi zwracają się do siebie na „Ty”. Cenią sobie bowiem równość w społeczeństwie i bezpośrednie relacje.
  2. Oprócz znanych nam już z innych języków liter, w szwedzkim występują tylko trzy „dziwne” znaki: Å, Ä i Ö.
  3. Czasowniki mają tę samą formę dla wszystkich osób (co za ulga – pomyślą znawcy hiszpańskiego, czy obcokrajowcy uczący się… polskiego).
  4. Istnieją tylko dwa przypadki: główny (odpowiednik mianownika) i dopełniacz z końcówką -s.
  5. Jeśli uczyłaś/-eś się angielskiego lub niemieckiego wiele szwedzkich wyrazów wyda Ci się znajomych i odgadniesz ich znaczenie.
  6. Czasownik zawsze znajduje się na drugim miejscu w zdaniu oznajmującym, a w pytaniach na pierwszym.

Rozpocznij Twoją darmową wersję testową kursu szwedzkiego online (24 h)

nauka szwedzkiego dziewczyna na tle szwedzkiej flagi

Nauka szwedzkiego online – czy można nauczyć się samodzielnie?

Oczywiście, że można. Obecnie jest wręcz wskazane, żeby o nauce języka myśleć jak o możliwości dostępnej dla każdego za sprawą Internetu. Dlaczego warto uczyć się samodzielnie szwedzkiego?

Przede wszystkim ze względu na wyjątkowość narodu, jakim są Szwedzi. Poznanie ich stylu życia będzie dla Ciebie intrygującą przygodą, zwłaszcza gdy zrozumiesz także ich język.

Pamiętaj jednak, żeby żadnej nauki nie zaczynać bez filiżanki kawy w pogotowiu. Szwedzi celebrują ten dający energię trunek podczas słynnej szwedzkiej przerwy na kawę zwanej fika.

Wracając do domowych opcji przyswajania języka, najlepiej zacząć od zaprzyjaźnienia się z dobrym kursem online.

Dzięki niemu w jednym miejscu skupisz wszystkie najważniejsze aspekty szwedzkiego – wymowę, słownictwo i gramatykę. Oczywiście wskazane jest urozmaicanie sobie nauki czym tylko się da, żeby nie stała się monotonnym powtarzaniem regułek gramatycznych.

Oglądaj szwedzkie seriali, przeszukaj YouTube’owe filmiki do nauki, interesuj się kulturą Szwecji i całej Skandynawii, jest naprawdę bogata.

Samodzielna nauka szwedzkiego – jakie kursy polecam?

Jeżeli chodzi o kursy języka szwedzkiego w języku polskim, mi udało się znaleźć kilka opcji , w tym kursy z 17 Minute Language. Kursy znam, uczyłam się z nimi kilku języków i muszę przyznać , że są całkiem niezłe:

  • Bezproblemowo i bez żadnych instalacji działa na wszelkich urządzeniach mobilnych.
  • Kurs ma wbudowane powtórki w systemie SRS. Wiesz co i jak często musisz powtarzać, dzięki wbudowanemu algorytmowi, a tym samym nie zapominasz więcej nowych słówek.
  • Skutecznie uczysz się wymowy, bo każde słówko jest opatrzone nagraniem szwedzkiego lektora.
  • Obsługa jest przyjemna i intuicyjna
  • Przejrzysta struktura, krótkie, codzienne lekcje 

Jak wygląda nauka szwedzkiego z kursem 17 Minute?

Długo by tu opowiadać. Postaram się tak w skrócie:

  • Codziennie przyswajasz nowe słówka wraz z interaktywnymi fiszkami. Te są z kolei zawsze z obrazkiem przykładowym zdaniem i wymową przez natywnego lektora (a nie jak to w wielu kursach z syntezatorem mowy). Ah – podczas nauki zmieniają się kolory ekranu , a w tle słyszysz muzykę. Nie przypadkową, tylko binaural beats. Dzięki tej kombinacji uczysz się efektywniej . Dzięki temu uczysz się krócej – no i tajemnica 17 minut dziennie powoli zostaje wyjaśniona. 🙂
  • Oprócz tego otrzymujesz tematyczne teksty do czytania i odsłuchania , a następnie… 
  • Wykonujesz dopasowane do tematu tekstów i Twojego poziomu interaktywne i różnorodne ćwiczenia (np. trening budowy zdań, uzupełnianie luk, pisanie ze słuchu, tekst z lukami i wiele innych)
  • Powtarzasz – w międzyczasie . Podczas kiedy odkrywasz kolejne fiszki z nowymi słówkami, algorytm „wplata” Ci do powtórek słówka, które już poznałeś. Powtórki bazują jak wspomniałam na systemie SRS (Spaced Repetition System).  W skrócie – algorytm zadba o odpowiednią częstotliwość powtarzania nowego słownictwa. Jest to według wielu lingwistów jedyny i słuszny sposób na to, by nie zapominać. Mogę tylko potwierdzić z doświadczenia – działa.

I 17 minut zleciało – oczywiście możesz uczyć się dłużej niż 17 minut. Autorzy kursy jednak zdają się sprawę, że większość z nas nie grzeszy nadmiarem czasu.

Poza tym, w nauce języków obcych ważna jest regularność – a nie ilość. Spróbuj najpierw wkomponować te 17 minut, ale codziennie – a później martw się o to, że za mało. 🙂

Zanim zainwestujesz swój czas i pieniądze w jakikolwiek kurs online – najpierw go przetestuj:

Rozpocznij Twoją darmową wersję testową kursu szwedzkiego online (24 h)

jezyk szwedzki domek w stylu szwedzkim

Czym charakteryzuje się język szwedzki?

Polakom języki skandynawskie wydają się trochę dziwne, trochę egzotyczne, głównie przez ich zupełnie inne niż w językach słowiańskich czy romańskich brzmienie. Może się ono komuś podobać lub nie, jednak nie można zaprzeczyć, że Szwedzi wypracowali swoją unikalną melodię, którą możesz z powodzeniem starać się odtworzyć, jeśli tylko będziesz odpowiednio dużo ćwiczyć. Co jeszcze dobrze jest wiedzieć, żeby z przytupem wyruszyć w swój prywatny rejs do Szwecji?

  • Szwedzkie rzeczowniki mogą mieć jeden z dwóch rodzajów: nijaki (zwany też ogólnym) lub nienijaki (wspólny/męsko-żeński). Większość rzeczowników w szwedzkim jest rodzaju nienijakiego.
  • Rodzajniki mogą być określone lub nieokreślone.
  • Rodzajnik nieokreślony to małe słówko przed rzeczownikiem – dla rodzaju nienijakiego en, a dla nijakiego ett. 
  • Rodzajnik określony występuje jako końcówka, którą dokleja się do rzeczownika. Dla rodzaju nienijakiego będzie to sufiks -en lub -n, a dla rodzaju nijakiego –et lub -et.
  • Tworzenie liczby mnogiej może przebiegać na różne sposoby, dlatego lepiej uczyć się rzeczowników razem z ich formami mnogimi tak jak np. w niemieckim. Możliwe są warianty różne końcówek, które sygnalizują liczbę mnogą, które różnią się od siebie w zależności od tego, czy rodzajnik będzie określony, czy nie. Zdarza się też, że liczba pojedyncza i mnoga są takie same.
  • Jak już wcześniej wspomniałam, szwedzki czasownik w ogóle nie zmienia formy we wszystkich osobach, dlatego należy go używać razem z zaimkiem (tak jak np. w angielskim).
  • Bezokolicznik można rozpoznać po krótkim słowie att na początku. Można to porównać to angielskiego to w formie bezosobowej.
  • W szwedzkim wymienia się 5 głównych czasów.

Nauka szwedzkiego od podstaw – gdzie zacząć?

Początek będzie wyzwaniem, nie będę Cię próbowała przekonać, że szwedzki to bułka z masłem dla nas Polaków. Musisz jednak uzbroić się w cierpliwość. Wrzuć na luz i zrób własny plan nauki. Jeśli masz wątpliwości, co powinno znaleźć się w punkcie pierwszym, podpowiadam – wymowa.

Alfabet szwedzki

Jeśli czytasz mój artykuł od początku, zauważyłaś/-eś, że podałam Ci trzy prawdopodobnie wcześniej nieznane litery, które występują w alfabecie szwedzkim. Otóż nowości w składzie liter to nie wszystko. W szwedzkim znajduje się bowiem 29 liter, ale aż 40 dźwięków! Czeka Cię więc podróż w głąb strun głosowych i sporo treningu mięśni Twojego aparatu mowy. Możliwe do zrobienia, potwierdzam.

Dla porządku podam Ci wszystkie litery występujące w szwedzkim alfabecie:

A, B, C, D, E, F, G, H, I, J, K, L, M, N, O, P, Q, R, S, T, U, V, W, X, Y, Z Å, Ä, Ö

To oczywiście tylko graficzne znaki, nie oddają jednak specyfiki szwedzkiej wymowy. Żeby ją poznać, sprawdź wymowę poszczególnych głosek w dostępnych źródłach, najlepiej z przykładowymi wyrazami zawierającymi daną literę.

Podstawowe słówka po szwedzku z wymową

Po zapoznaniu się z alfabetem czas na podstawowe słówka po szwedzku. W tabeli poniżej znajdziesz kilka podstawowych słówek po szwedzku wraz z wymową.

Poniższe słówka, jak i wymowa są z wspomnianego wyżej kursu 17 Minute Language. Jeżeli chcesz nauczyć się więcej słówek po szwedzku, kliknij tutaj.

takja
nienej
możekanske
w porządku / dobrze / ok

OK
Dziękuję!
Tack!
Proszę! (odpowiedź na dziękuję) (m/f)
Ingen orsak!
Przepraszam,...Ursäkta, ...
Przykro mi bardzo. (m/f)
Förlåt.

Podstawowe zwroty po szwedzku z wymową

Teraz zaczyna robić się ciekawie – przed Tobą podstawowe zwroty po szwedzku. W tabeli poniżej znajdziesz tylko niektóre z podstawowych zwrotów po szwedzku.

Jeśli chcesz nauczyć się więcej podstawowych zwrotów po szwedzku wraz z wymową – kliknij tutaj

Nazywam się …

Jag heter ...
Pochodzę …Jag kommer ...
Mam ... lat.
Jag är ... år gammal.
Jestem żonaty. / Jestem zamężna. / Nie jestem żonaty. / Nie jestem zamężna.Jag är gift.
Jag är inte gift.
Podróżuję sam. / Podróżuję sama. / Nie podróżuję sam. / Nie podróżuję sama.Jag reser ensam.
Jag reser inte ensam.
Podróżuję z ...
Jag reser med ...
Nie mówię po norwesku.
Jag talar ingen svenska.
Nie rozumiem tego. (m / f)
Det förstår jag inte.
Czy mówi pan po...? / Czy mówi pani po...? (m/f)
Talar någon här ...?

nauka szwedzkiego grupa przyjaciol rozmawia po szwedzku

Jak nauczyć się szwedzkiego? 

Wymowa

Znasz już szwedzki alfabet. Wspomniałam jednak, że dźwięków jest więcej niż liter. Czas więc poznać kilka charakterystycznych cech szwedzkiej wymowy:

  • Samogłoski mogą być krótkie lub długie. Dla polskiego ucha dość dziwne wydadzą się na początku warianty długie. Wymagają więc oswojenia, które można uzyskać tylko przez częsty kontakt z językiem mówionym. Jak to zrobić? Seriale, filmy, podcasty, filmiki, muzyka – to tylko pierwsze lepsze propozycje, które znajdziesz w Internecie.
  • Długość samogłoski zmienia znaczenie słowa. Ważne jest więc, by każde nowe słówko zapamiętywać razem z jego wymową. I ćwiczyć ją regularnie, by przyzwyczajać swoje mięśnie twarzy.
  • To czy samogłoska jest krótka, czy długa zależy od tego, co stoi za nią. Jedna spółgłoska za samogłoską = krótka, dwie = długa.
  • To nie koniec kaprysów samogłosek. Dzielą się jeszcze na miękkie i twarde.
  • Istotny jest również akcent, który także wpływa na znaczenie słów w zdaniu. W szwedzkim są dwa rodzaje akcentu, co wpływa na jego charakterystyczną melodię.

Pamiętaj, by przed nauką słownictwa i gramatyki opanować szwedzką wymowę. To inwestycja na (mam nadzieję) długie lata nauki.

Słownictwo

W nauce szwedzkiego ogromnie ważne jest, by uczyć się słówek razem z:

  • ich wymową,
  • rodzajnikami i formą rzeczownika podporządkowaną każdemu z nich;
  • liczbą mnogą.

Pewnie teraz siedzisz i zastanawiasz się, czy nie powinnaś/powinieneś stąd zwiewać. Otóż i szwedzki leksykon można opanować, stosując odpowiednie metody robienia powtórek.

Ważne jest, by robić je jak najczęściej (najlepiej codziennie) nawet jeśli odbije się to na liczbie powtarzanych słówek. Oczywiście każdy może i powinien dopasować sposób przyswajania słownictwa do swoich zdolności, stosować już sprawdzone metody lub dywersyfikować je. Jeśli jednak chcesz oddać się w dobre ręce i zaufać algorytmowi, według mnie nie ma lepszej metody niż system inteligentnych powtórek SRS.

Sama próbowałam uczyć się szwedzkiego na różne sposoby. Kartki, markery, tabelki, fiszki – oczywiście to wszystko pomagało w jakimś stopniu, ale nigdy nie wiedziałam jak długi powtarzać każde słówko i ile z nich przerabiać na dzień. Z kursem, który posiada funkcję SRS, nie ma tego problemu. Możesz sam/-a przetestować taki sposób nauki, korzystając z darmowego dostępu do kursu szwedzkiego online przez 24 godziny.

Słuchanie

W przypadku nauki języków nordyckich jest to niezbędna praktyka do szybkiego opanowania dźwięków języka. Słuchając szwedzkiego, będziesz uczył się szybciej. Zaangażujesz bowiem kolejny zmysł i stopniowo przyzwyczaisz się do tej specyficznej melodii. Czego słuchać? Szwedzkiego radia online, dialogów serialowych czy filmowych, video w sieci – wybierz sam(a).

Gramatyka

Jest niemniej ważna niż słownictwo, mimo że wiele osób uczących się języków obcych ma inne zdanie. Głównym zadaniem każdego języka jest jednak komunikacja, która do pewnego stopnia, owszem, może przebiegać tylko na bazie słownictwa. Wierzę jednak, że Ty będziesz mierzyć nieco wyżej i zainwestujesz czas także w opanowanie czasów.

Najwłaściwiej będzie zaopatrzyć się w dobrą książkę do gramatyki szwedzkiej, a tych na polskim rynku mamy wystarczająco. Nie chcę powtarzać komunałów, że praktyka uczyni Cię mistrzem, ale prawdziwość tego zdania jest niezaprzeczalna.

Nauka szwedzkiego – czy szwedzki jest trudny?

To oczywiście bardzo subiektywny temat. Nauka języka obcego może okazać się pestką, jeśli znasz już inny język z tej samej grupy. Niemniej jednak nie należy sugerować się mocno opiniami innych osób. To, czy coś okaże się dla Ciebie trudne, zależy od Twoich kompetencji.

Osobom z dobrym słuchem jest np. łatwiej przyswoić skandynawską wymowę. Nie oznacza to jednak, że z jego brakiem nie można tego osiągnąć. Wszystko jest kwestią pracy i przyzwyczajenia.

Certyfikaty i egzaminy

Wspomniany wcześniej SWEDEX mogą przeprowadzić uprawnione do tego ośrodki, które w Polsce znajdują się w Warszawie, Gdyni, Gdańsku, Poznaniu i Łodzi.

Masz więc dużą swobodę w wyborze miejsca (dla porównania egzamin z norweskiego można zdać tylko w Gdańsku). Maksymalny poziom certyfikatu to B2.

Jeśli zależy Ci na potwierdzeniu poziomu C lub żeby studiować w Szwecji, odpowiedni egzamin to TISUS. Można zorganizować go w Polsce na prośbę zdającego.

Podsumowanie – 7 sprawdzonych rad, jak uczyć się szwedzkiego (samodzielnie)

  1. Wszystko po kolei – opracuj plan działania. Wiem, że nie każdy lubi wszystko planować i porządkować, jednak później sobie za to podziękujesz. Określ, ile czasu chcesz poświęcać na naukę i jakich metod, materiałów chcesz próbować.
  2. Na początku najważniejsze jest wyrobienie nawyku. Siadaj do nauki codziennie. Gdy się przyzwyczaisz do lekcji szwedzkiego, motywacja nie będzie już jednym warunkiem Twojej pracy.
  3. Ucz się słówek z głową – to znaczy razem z wymową i innymi formami.
  4. Organizuj sobie naukę tak, by móc pracować w skupieniu. Poświęcaj na nią mniej czasu, ale często.
  5. Pamiętaj o powtórkach. Ucząc się nowych zagadnień bez powtarzania ich w przyszłości, tylko tracisz czas. Nasz mózg nie ma magicznej mocy przyswajania wiedzy po jednym przeczytaniu. A szkoda…
  6. Zainwestuj w dobrą książkę do gramatyki. Poświęcaj na trudniejsze zagadnienia więcej czasu. Rób ćwiczenia z różnych źródeł (w Internecie na pewno znajdziesz wiele ćwiczeń i wyjaśnień).
  7. Otaczaj się szwedzkim i Szwecją – oprócz kursu online lub lekcji z nauczycielem dbaj o poznawanie szwedzkiej kultury. Na początkowym etapie na pewno lepiej będzie Ci szukać materiałów typowo do nauki, a o samej Szwecji możesz czytać nawet po polsku, byle poznać rzeczywistość, w której funkcjonuje język. Z czasem będziesz w stanie słuchać i czytać materiały stworzone przez Szwedów dla Szwedów i Twoja nauka stanie się jeszcze przyjemniejsza i efektywniejsza.

Rozpocznij Twoją darmową wersję testową kursu szwedzkiego online (24 h)

Pamiętaj, że nauka szwedzkiego nie może być dla Ciebie karą, żmudną koniecznością. Bądź ambitny, ale nie stawiaj sobie nierealnych celów. Dla mnie celem samym w sobie jest proces nauki, ponieważ jest on świetnym intelektualnym treningiem, a przy tym ciekawi mnie to, jak komunikują się inni. Mam nadzieję, że i Ty znajdziesz w szwedzkim swoje małe ciekawostki.

Anna Zwolinska